Διπλωματικές πηγές από την Αθήνα απάντησαν σε αυστηρό τόνο στην ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, η οποία αμφισβητεί τις NAVTEX που εξέδωσε η Ελλάδα και η Κύπρος για τις έρευνες του γαλλικού σκάφους VB Abeille Marengo, στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης των δύο χωρών. Παράλληλα, τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος με διακριτικό VATOZ17 παρακολουθεί νότια της Καρπάθου, στην περιοχή από όπου προβλέπεται η διέλευση του υποθαλάσσιου καλωδίου.
«Οι δραστηριότητες του γαλλικού πλοίου VB Abeille Marengo θα συνεχιστούν σύμφωνα με τον επιχειρησιακό σχεδιασμό της εταιρείας, σε ελληνικά και κυπριακά χωρικά ύδατα και περιοχές ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας,» τονίζουν οι ελληνικές διπλωματικές πηγές, απαντώντας στην προκλητικότητα της Τουρκίας. Επίσης, υπογραμμίζουν ότι «το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας είναι ξεκάθαρο και δεν επιδέχεται διαφορετικών ερμηνειών».
Την ίδια στιγμή, αυξημένη είναι η τουρκική δραστηριότητα στον βορειοανατολικό και νοτιοανατολικό Αιγαίο, με πτήσεις των τουρκικών UAV να εκτείνονται από την Κεσάνη μέχρι την Κάρπαθο. Ο τουρκικός UAV με διακριτικό VATOZ17 εκτελεί πτήσεις επιτήρησης στην περιοχή όπου προγραμματίζεται η πόντιση του υποθαλάσσιου καλωδίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το τουρκικό UAV είναι τύπου AKINCI ή ANKA και απογειώθηκε από την ναυτική βάση του Ντάλαμαν, εκτελώντας αποστολή παρακολούθησης της θαλάσσιας δραστηριότητας στην περιοχή. Το αεροσκάφος φαίνεται να ενεργοποιεί και να απενεργοποιεί τον πομπό εντοπισμού του κατά διαστήματα, καθιστώντας το μη συνεχώς ορατό στα συστήματα παρακολούθησης πτήσεων.
Όπως αναφέρεται, το εν λόγω UAV επιχειρεί κοντά στις περιοχές των προγραμματισμένων ερευνών.
Νωρίτερα την Παρασκευή, η Τουρκία προχώρησε σε κλιμάκωση των διαφωνιών εκδίδοντας ανακοίνωση που απαιτεί την υποβολή αιτήματος αδειοδότησης από τις ελληνικές και κυπριακές Αρχές για τις έρευνες που σκοπεύουν να διεξάγουν σε περιοχές της «τουρκικής υφαλοκρηπίδας» στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου είναι ακόμη πιο ανησυχητική, καθώς η Άγκυρα προσπαθεί, μέσω μονομερούς κατάθεσης εξωτερικών ορίων της υποτιθέμενης ΑΟΖ της, να επηρεάσει και την περιοχή της ελληνικής ΑΟΖ σύμφωνα με την Ελληνοαιγυπτιακή Συμφωνία.
Η Άγκυρα επεσήμανε ότι έχει ακυρώσει τις NAVTEX της Ελλαδας και της Κύπρου, ενώ φαίνεται να προσπαθεί να διασφαλίσει ένα αίτημα άδειας που θα της επιτρέψει, εντός της χώρας, να δικαιολογήσει τη συνέχιση των ερευνών.
Επιπλέον, προειδοποιεί για την «αποφασιστικότητα προστασίας των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο», υποστηρίζοντας ότι υιοθετεί «μία προσέγγιση που βασίζεται στη συνεργασία, τον διάλογο και τον συντονισμό» στην περιοχή.
Αναφορικά με τις NAVTEX, το απόγευμα της Παρασκευής σημειώθηκε μια μικρή «μάχη» μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου και τουρκικών Αρχών, με την έκδοση διαδοχικών NAVTEX. Η ελληνική NAVTEX καλύπτει όλη τη διαδικασία πόντισης του καλωδίου μέχρι την κυπριακή ΑΟΖ, ενώ ήδη έχουν πραγματοποιηθεί έρευνες βόρεια της Κρήτης, ακόμη και μετά το επεισόδιο της Κάσου. Οι έρευνες που απομένουν επικεντρώνονται ανατολικά της Κάσου, μέχρι τα όρια της κυπριακής ΑΟΖ.
Προηγήθηκε τηλεφωνική επικοινωνία του Υπουργότε Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτη με τον Κύπριο ομόλογό του Κ. Κόμπο για τον στενό συντονισμό των δύο χωρών.
Ωστόσο, λίγο αργότερα, η Άγκυρα αντέτεινε με αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας την ελληνική ανακοίνωση για το γαλλικό ερευνητικό πλοίο, υποστηρίζοντας ότι μέρος της περιοχής ανήκει στην τουρκική υφαλοκρηπίδα και απαιτώντας τη συναίνεση της για τη διεξαγωγή ερευνών.
Με αυτή την αντι-NAVTEX, η Τουρκία επαναφέρει την επιστολή της που είχε στείλει στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020, ισχυριζόμενη ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που η ίδια έχει δηλώσει μονομερώς.
Επιπλέον, η Άγκυρα επιμένει ότι δεν έχει χορηγήσει άδεια για τις συγκεκριμένες έρευνες, χαρακτηρίζοντας την ελληνική NAVTEX «μη εξουσιοδοτημένη» και αξιώνοντας όλες οι ερευνητικές δραστηριότητες να συντονίζονται με τις τουρκικές αρχές.
Αυτό επιβεβαιώνει μια άμεση αμφισβήτηση των αρμοδιοτήτων της ελληνικής πλευράς, καθώς η Τουρκία προσπαθεί να εμφανίσει την απαιτούμενη συγκατάθεσή της ως προϋπόθεση των εργασιών, επικαλούμενη αξιώσεις που η Αθήνα δεν αναγνωρίζει. Η μονομερής κατάθεση συντεταγμένων στον ΟΗΕ δεν συνιστά αναγνώριση των τουρκικών αξιώσεων ούτε οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας.
