ΥΠΟΙΚ: Τέλος στο μοντέλο των μεγάλων ξένων καταθέσεων και των shell companies

Το μοντέλο των υψηλών καταθέσεων από πολίτες εκτός ΕΕ και των εταιρειών – κέλυφος χωρίς πραγματική παρουσία έχει τελειώσει, δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης, υπογραμμίζοντας πως η Κύπρος δεν θέλει να συνεχίσει αυτό το μοντέλο, το οποίο προκάλεσε προβλήματα στην οικονομία.

«Αυτό, και ας το αναγνωρίσουμε, ήταν το μοντέλο για έναν πολύ μεγάλο τομέα της οικονομίας των υπηρεσιών» είπε ο ΥΠΟΙΚ σε συζήτηση που πραγματοποίησε η αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το μοντέλο ανάπτυξης της Κύπρου και συμπλήρωσε: «Όταν λέγαμε τομέας των υπηρεσιών, ουσιαστικά εννοούσαμε εξαιρετικά μεγάλες ξένες καταθέσεις, όχι επενδύσεις, ξένες καταθέσεις στο κυπριακό τραπεζικό σύστημα οι οποίες μετατράπηκαν σε πρόβλημα».
Ο κ. Γεωργιάδης αναφέρθηκε στις ειδήσεις που φέρουν το ύψος των καταθέσεων από τρίτες χώρες και ειδικά Ρώσων πολιτών να μειώνεται.
«Τα τελευταία χρόνια μειώνονται δραστικά οι ξένες καταθέσεις, κυρίως οι μη ευρωπαϊκές καταθέσεις, από τη Ρωσία ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάκτυλό μας, είχαμε δισεκατομμύρια και δισεκατομμύρια καταθέσεων στο κυπριακό τραπεζικό μας σύστημα, μαζί με μια εταιρεία που δεν ήταν παρά ένα κέλυφος, χωρίς εργοδότηση προσωπικού χωρίς φυσική παρουσία», είπε.
Πρόσφατα η Κεντρική Τράπεζα κυκλοφόρησε εγκύκλιο προς τις εμπορικές τράπεζες καθορίζοντας την ερμηνεία της εταιρείας-κέλυφος, ως εταιρεία που δεν έχει φυσική παρουσία στην Κύπρο, καλώντας τις τράπεζες να αποφεύγουν την σύναψη επιχειρηματικών σχέσεων με τέτοιες εταιρείες.
«Αυτό άλλαξε, τελείωσε. Και να θέλουμε να συνεχίσουμε αυτό το μοντέλο δεν μπορούμε, αλλά ούτε και είναι επιθυμία μας τέτοιο μοντέλο», τόνισε.
Ο ΥΠΟΙΚ σημείωσε πως πλέον δημιουργούνται γραφεία εταιρειών είτε στον τομέα της ναυτιλίας, είτε της διαχείρισης επενδυτικών ταμείων, με εταιρικές έδρες στην Κύπρο.
«Πρέπει να δημιουργούνται γραφεία, να εργοδοτούν κόσμο, να εργοδοτούν λογιστές, να εργοδοτούν διαχειριστές κεφαλαίων. Αυτό σημαίνει επενδύσεις, να μην έχουμε στο μυαλό μας πάντοτε ότι επενδύσεις πρέπει να είναι ένα τεράστιο κτίριο, ένα πολύ μεγάλο ιατρικό κέντρο, αυτά είναι καλοδεχούμενα, αλλά επενδύσεις είναι και όταν μια εταιρεία ανοίξει έδρα στην Κύπρο και να εργοδοτήσει κόσμο, να φέρει πραγματική δραστηριότητα. Αυτό σημαίνει επενδύσεις και μας ενδιαφέρουν και οι ξένες και οι ντόπιες επενδύσεις. Μας ενδιαφέρουν οι μεγάλες και οι μικρές επενδύσεις», κατέληξε.
Ο καθηγητής οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, Σωφρόνης Κληρίδης αναφέρθηκε στις στρεβλώσεις που εμποδίζουν την οικονομική δραστηριότητα, αλλά και στην ποιότητα των επενδύσεων.
«Αν ένας ξένος έρθει και βάλει λεφτά στην τράπεζα, δεν είναι επένδυση. Ξένη επένδυση είναι να βάλει χρήματα σε μια επιχείρηση», είπε.
Σημείωσε ότι σωστές επενδύσεις είναι αυτές που αυξάνουν την παραγωγικότητα και δημιουργούν θέσεις εργασίας και όχι απλά μια κατάθεση ή μια αγορά ενός ακινήτου.
Υπογράμμισε ακόμη πως η σημαντικότερη κατηγορία είναι οι ξένες άμεσες επενδύσεις που δημιουργούν πραγματική ανάπτυξη, όπως επένδυση σε ένα εργοστάσιο. «Αν αποφασίσουμε τι επενδύσεις θέλουμε τότε εύκολα μπορούμε να καθορίσουμε την στρατηγική μας», είπε.
Από την πλευρά του, ο Γενικός Διευθυντής της ΟΕΒ, Μιχάλης Αντωνίου αναφέρθηκε στην ανάγκη για ρύθμιση του δικαιώματος της απεργίας στις ουσιώδεις υπηρεσίες, κάτι που θα επιτρέψει τη δημιουργία κουλτούρας για προώθηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων.
Οι μεταρρυθμίσεις, είπε, είναι αυτονόητη προϋπόθεση για την συνέχιση της οικονομικής ανάπτυξης.
Ποιο αόρατο χέρι έχει ακυρώσει την εφαρμογή του Υφυπουργείου Ανάπτυξης; Γιατί να περιμένω πέντε χρόνια για να πάρω μια άδεια οικοδομής, ποιος σταμάτησε την μεταρρύθμιση της δημόσιας υπηρεσίας, ο χρόνος απονομής της δικαιοσύνης είναι ένας εφιάλτης, γιατί πήρε δέκα χρόνια για να ρυθμιστεί το ύψος της απαίτησης βάσει της οποίας καθορίστηκε η αρμοδιότητα του εμπορικού δικαστηρίου; διερωτήθηκε.
Λέγοντας ότι χρειάζονται ισότιμα όπλα μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών έτσι ώστε να προχωρήσουν οι μεταρρυθμίσεις, ο κ. Αντωνίου υπογράμμισε πως «αν δεν εισαχθεί νομοθεσία που να ρυθμίζει το δικαίωμα απεργίας στις ουσιώδεις υπηρεσίες δεν θα γίνει μεταρρύθμιση στον αιώνα των αιώνων».
Εξάλλου, η Μελίνα Σκουρίδου, αναλυτής του οίκου αξιολόγησης Moody’s, αναφέρθηκε στον κυπριακό τραπεζικό σύστημα, το οποίο κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση και για αυτό τον σκοπό, όπως είπε, ο οίκος διατηρεί ορίζοντα στις αξιολογήσεις των τραπεζών, καθώς αναμένει περαιτέρω πρόοδο στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ΜΕΔ) και επιστροφή στην κερδοφορία.
«Παρόλο που μπορεί να επιτευχθεί ανάπτυξη και χωρίς επέκταση στον ιδιωτικό δανεισμό, η παραχώρηση δανείων για την χρηματοδότηση επιχειρηματικών ιδεών είναι πολύ σημαντική για μια ισχυρή και μακροχρόνια οικονομική ανάπτυξη», είπε, προσθέτοντας ότι οι τράπεζες πρέπει να ακολουθούν σωστές δανειοδοτικές πρακτικές και συνετή πολιτική διαχείριση κινδύνων.
Όπως είπε, παρόλο που έχει γίνει σημαντική πρόοδος το κυπριακό τραπεζικό σύστημα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις εξαιτίας κυρίως του μεγάλου όγκου των ΜΕΔ.
«Δεν υπάρχει μαγική συνταγή για τη μείωση των ΜΕΔ, είπε, προσθέτοντας ότι σε αυτό θα βοηθήσουν και οι θετικές μακροοικονομικές εξελίξεις (μείωση ανεργίας και ρυθμός ανάπτυξης) αλλά και τα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους οι τράπεζες.
Σημείωσε ωστόσο τον αργό ρυθμό αναδιαρθρώσεων δανείων, την καθυστέρηση στην εκτέλεση των νομικών συμβάσεων, που είναι αναγκαία προϋπόθεση για ένα αποδοτικό τραπεζικό σύστημα και που αποτελεί κύρια αδυναμία στην Κύπρο.
Η κ. Σκουρίδου αναφέρθηκε επίσης στον χαμηλό αριθμό πωλήσεων μέσω πλειστηριασμών υποθηκών κυρίως κύριας κατοικίας, αλλά και στο σχέδιο ΕΣΤΙΑ το οποίο θα δημιουργήσει ηθικό κίνδυνο, από ενδεχόμενη προσμονή εκ μέρους των δανειοληπτών για άλλο παρόμοιο σχέδιο ή κάτι περισσότερο από την κοινωνία.
Εξάλλου, χαιρετίζοντας την εκδήλωση, ο Ιερόθεος Παπαδόπουλος, επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο, αναφέρθηκε στην περιορισμένη πρόοδο που πραγματοποιεί η Κύπρος στην αντιμετώπιση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών, όπως καταρτίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Αναφέρθηκε επίσης και στα αποτελέσματα της ετήσιας έκθεσης για το επιχειρείν της Παγκόσμιας Τράπεζας και ιδιαίτερα στις χαμηλές επιδόσεις της Κύπρου για την διαχείριση άδειας οικοδομής, στην εγγραφή περιουσίας και στην εκτέλεση δικαστικών ενταλμάτων (contract enforcement).
Σημείωσε ωστόσο ότι η Κύπρος προχώρησε σε διαρθρωτικές αλλαγές, παρουσιάζει από τα καλύτερα δημοσιονομικά αποτελέσματα στην ΕΕ και παρουσιάζει μια ισχυρή οικονομική ανάκαμψη εξελίξεις που οδήγησαν στην αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου στην επενδυτική βαθμίδα.

«Είναι μια πολύ θετική εξέλιξη, έτσι μπορεί να δούμε το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο, Υπήρξε πρόοδος, ας θυμηθούμε πού βρισκόταν η Κύπρος το 2013, αλλά χρειάζεται ακόμη πολλή προσπάθεια», κατέληξε.